| Το κίνημα Dada (Συνέχεια) |
| Χριστίνα Καπετάνη |
| Τετάρτη, 20 Μάιος 2009 14:45 |
|
Το κίνημα Dada μοιάζει σε μερικά σημεία με τον φουτουρισμό, κίνημα που ξεκίνησαν οι ιταλοί το 1909. Παρόλ' αυτά δεν είναι ενσωματωμένο σ΄ αυτο. Το Νταντά αμφισβητεί την ίδια την τέχνη και σε αντίθεση με τον φουτουρισμό δεν χαϊδεύει τα αφτιά κανενός. Είναι ένα κίνημα οργής, που απορρίπτει τα κυρίαρχα ιδανικά της τέχνης.
Ο Ραούλ Χούσμαν, ο Κλοντ Ρίβερ, ο Μαρσέλ Ντυσάν, ο Φράνσις Πικαμπία, ο Κουρτ Σβίττερς, ο Αντρέ Ζιντ, ο Γκίγιομ Απολλιναίρ, ο Άλφρεντ Ζαρύ, ο Μπρισέ, ο Άλφρεντ Στεγκλίτζ, ο Αντρέ Μπρετόν, ο Λουί Αράγκονο, ο Ρίχαρντ Χίλζεμπεργκ, ο φωτογράφος Μαν Ραίη, είναι μερικοί απο τους πιο γνωστούς ντανταϊστές. Στην Αμερική όμως, οι ντανταϊστες δεν αποκαλούνταν έτσι και δεν υπήρχε ντανταϊστικό μανιφέστο. Εκείνοι εκφράζονταν μέσα απο τις εκδόσεις τους, όπως το «DADA NEW YORK," "Rongwrong", " The blind man". Πότε και πώς ακριβώς, ή ποιός ξεκίνησε αυτό το κίνημα είναι μέχρι σήμερα απροσδιόριστο. Στην Ελλαδα, ο Δημήτριος Βάσκος, o Τάσος Παυλόπουλος έχουν ασχοληθεί με το κίνημα Νταντά. Κάποτε σε έντυπο free press στην Αθήνα υπήρχε συλλεκτική έκδοση του Τάσου Παυλόπουλου με τίτλο: «ΑΡΤΟΠΟΙΕΙΟΝ». Όταν την διάβασα κόλλησα αμέσως και απο τότε ακόμα κρατώ αυτήν την έκδοση και καθε τόσο την ξαναδιαβάζω. Ίσως φάνει απίστευτο, μα πάντα ανακαλύπτω καινούρια πράγματα που δεν τα είχα προσέξει. Άρα, όπως έλεγα, Νταντά είναι τρόπος ζωής και κάθε φορά πρέπει να δεις τα πράγματα με ένα διαφορετικό μάτι, με ανοιχτό μυαλό, παρθένο, σαν εκείνο του μικρού παιδιού. Στο καμπαρέ Βολταίρ, όπου γίνονταν και οι συναντήσεις των Ντανταϊστών ήταν και η αφορμή για την κυκλοφορία του περιοδικού «Καμπαρέ Βολταίρ» (Cabaret Voltaire), ένα περιοδικό που αποτελούσε ίσως το πρώτο συλλογικό έργο μιας πρώιμης ντανταϊστικής ομάδας, ενώ στις 14 Ιουλίου, ο Μπαλ απήγγειλε το πρώτο μανιφέστο της ομάδας. Τον Ιούλιο του 1917 κυκλοφόρησε το πρώτο περιοδικό Dada, με εκδότη και οργανωτή τον Τριστάν Τζαρά. Οι ντανταϊστές επηρέασαν μεταγενέστερα κινήματα, όπως και το σουρεαλισμό, όμως σε καμία περίπτωση αυτά τα κινήματα δεν μπόρεσαν να μοιάσουν σ΄αυτό. Το 1918 η Ρωσία βρισκόταν σε εμπόλεμη ζώνη, λόγω της επανάστασης που είχε ξεσπάσει. Οι άνθρωποι πεινούσαν και τότε ο Ρώσος καλλιτέχνης Ιβάν Πουνή είχε κολλήσει ένα άδειο πιάτο στο μουσαμά του. Αυτό έδειχνε την κατάσταση της χώρας και των συνανθρώπων του. Εάν σήμερα χρησιμοποιηθεί το ίδιο θέμα, θα φανεί γελοίο και προσβλητικό για τον ίδιο τον καλλιτέχνη, διότι το έργο του θα χάσει το νόημα στη σημερινή κοινωνία. Στην κοινωνία της μπριζόλας και της coca-cola... "Βγαίνοντας από το σπίτι με το ποδήλατο θα με κοιτούν περίεργα είκοσι άνθρωποι, θα με μουντζώσουν πέντε οδηγοί, θα μουντζώσω δύο, θα μπουν στο δρόμο μου τέσσερις οδηγοί, ή εγώ στον δικό τους, (όπως το πάρει ο καθένας) και όλα αυτά σε μία διαδρομή του ενός χιλιόμετρου, που είναι το πολύ οκτώ λεπτά. Θα διαβάσω δύο εφημερίδες, οι οποίες στις πρώτες 6-8 σελίδες μιλούν για την πολιτική ζωή της χώρας, στις τέσσερις τελευταίες για τα αθλητικά, στις δύο τελευταίες για τα ζώδια, τον καιρό, και τα τηλέφωνα των νοσοκομείων και σε δύο σελίδες για την τέχνη. Χωρεί η τέχνη σε δυο σελίδες;;". Ο Τάσος Παυλόπουλος γράφει: "Με αλλά λόγια, δεν πιστεύει πια κανείς σε αναβρασμό, εξεγέρσεις και επαναστάσεις για ένα καλύτερο αύριο, που αποτελούσαν το ιδεολογικό υπόβαθρο των αυθεντικών ντανταϊστών. Η ατμόσφαιρα του χοτ-ντογκ και o "παράδεισος" του χάμπουργκερ έχει μεταφυτευτεί στις αίθουσες τέχνης και αποτελούν μια έντεχνη προσπάθεια εμπλουτισμού της πνευματικής μιζέριας. Η δήθεν κοινωνική κριτική που επιχειρείται απο τα εφήμερα έργα ενός καλλιτέχνη ρουτίνας πολυτελείας, είναι τόσο πλαστή, όσο και τα «ωραία» βυζιά μιας πορνοστάρ...." |
| Δείτε Επίσης: |
|---|
|


