| Δίας |
| Λευτέρης Παπαδόπουλος |
| Κυριακή, 12 Απρίλιος 2009 15:01 |
Με όγκο 1.300 φορές μεγαλύτερο από τη Γη μας, ο Δίας θα μπορούσε να περιλάβει στο εσωτερικό του όλους του άλλους πλανήτες και δορυφόρους του Ηλιακού μας Συστήματος. Η μάζα του είναι δυόμιση φορές μεγαλύτερη από ότι η μάζα όλων των άλλων πλανητών μαζί και με διάμετρο 11 φορές την διάμετρο της Γης.Είναι σε σειρά ο πέμπτος πλανήτης από τον Ήλιο. Σημαντικό του χαρακτηριστικό είναι η μεγάλη κόκκινη κηλίδα που υπάρχει στην ατμόσφαιρά του, που είναι μια τεράστια καταιγίδα, ένας αντικυκλώνας, που κρατάει εδώ και 300 χρόνια. O Δίας είναι ιδιαίτερα λαμπρός στον νυχτερινό ουρανό, ο πιο λαμπρός μετά την Αφροδίτη. Εχει κιτρινωπό χρώμα που ξεχωρίζει. Με κυάλια μπορεί κανείς να δει τους 4 μεγαλύτερους δορυφόρους του, ενώ με τηλεσκόπιο μπορεί να παρατηρήσει πολλά χαρακτηριστικά της ατμόσφαιράς του, με κυριότερο την εντυπωσιακή κόκκινη κηλίδα.Η γρήγορη περιστροφή του Δία δημιουργεί μερικά ενδιαφέροντα καιρικά πρότυπα στις κορυφές των νεφών του Δία, τις καλούμενες άσπρες ζώνες του Δία. Αυτές οι περιοχές είναι πιο ψυχρές, επειδή το αέριο διαστέλλεται και ανυψούμενο σε πολύ μεγαλύτερα ύψη, δημιουργούνται από την ανοδική μεταφορά του αέρα ρεύματα, από βαθιά μέσα στον πλανήτη. Οι καφετιές ζώνες καλούνται έτσι, γιατί είναι πιθανά οι καυτότερες περιοχές του πλανήτη, στις οποίες το αέριο κατεβαίνει και συμπιέζεται, καθώς πέφτει πίσω στην ατμόσφαιρα του πλανήτη. Οι άνεμοι κινούνται γύρω από τον πλανήτη με ταχύτητες κοντά στα 700 km/h, όπως αναφέρεται από το διαστημικό σκάφος του Γαλιλαίου, ένας αριθμός που εξέπληξε πολλούς πλανητικούς παρατηρητές, δεδομένου ότι πίστευαν πως οι άνεμοι ήσαν πολύ πιο αργοί. Οι άνεμοι δεν κυκλοφορούν όπως κάνουν στη Γη, εδώ αυτά σχηματίζουν πρότυπα κυμάτων, λόγω των διαφορών της θερμοκρασίας στους πόλους. Στον Δία, υπάρχει λίγη διαφορά στη θερμοκρασία μεταξύ των πόλων με τον ισημερινό, έτσι τα ρεύματα σχηματίζουν ζώνες, οι ζώνες στο βόρειο ημισφαίριο κινούνται αντίθετα προς τη φορά των δεικτών του ρολογιού, στο νότιο ημισφαίριο οι ζώνες κινούνται δεξιόστροφα. Η Μεγάλη Ερυθρά Κηλίδα, που εμφανίζεται τώρα σχεδόν άσπρη, είναι ένας τυφώνας που είναι αραγμένος εκεί για σχεδόν 300 έτη και είναι δύο φορές το μέγεθος της Γης. Ο μανδύας του Δία περιλαμβάνει πολύχρωμες ζώνες λόγω των νεφών του, που κινούνται με διαφορετική ταχύτητα η μία από την άλλη και σχηματίζονται από αργά κινούμενα αέρια, ενώ οι άνεμοι που περνούν μέσα από τις ζώνες δημιουργούν μια σειρά μικρών καταιγίδων με λευκό χρωματισμό ανάμεσα στη θάλασσα των πολύχρωμων νεφών. Τα χρώματα αυτά οφείλονται στις χημικές αντιδράσεις διαφόρων απειροελάχιστων ποσοτήτων χημικών στοιχείων στην ατμόσφαιρα του Δία και ιδιαίτερα χημικές ενώσεις του θείου. Στην ατμόσφαιρά του τα διάφορα χαρακτηριστικά έχουν διαφορετικά σχήματα και εμφανίζονται να κινούνται με σταθερή ταχύτητα. Τα εξωτερικά αυτά στρώματα της ατμόσφαιρας αποτελούνται από μοριακό υδρογόνο και ήλιο, το οποίο είναι αέριο στα ανώτερα και υγρό στα κατώτερα επίπεδα. Η ατμόσφαιρα Δία όπως και των άλλων τριών Δίιων πλανητών, περιέχει υδρογόνο περίπου 78%, ήλιο 11%, με το υπόλοιπο 1% να αποτελείται από αμμωνία, μεθάνιο, νερό και άλλες ενώσεις όπως ο άνθρακας, το αιθάνιο, η ασετυλίνη και το υδροκυάνιο. Το πάνω μέρος της ατμόσφαιρας είναι αραιό και διαφανές ενώ στο κάτω μέρος της, υπάρχουν πυκνά νέφη μοριακού υδρογόνου, που κινούνται με διάφορες ταχύτητες και είναι υπεύθυνα για τα φαινόμενα που παρατηρούνται στους Δίιους πλανήτες, πχ την ερυθρά κηλίδα του Δία. Στο γύρω περιβάλλον, τέλος, επικρατούν χιονοθύελλες αμμωνίας, ενώ πιο κάτω παρατηρούνται βίαιες ηλεκτρικές εκκενώσεις οι οποίες έχουν 3 έως 10 φορές μεγαλύτερη ένταση αυτών που συμβαίνουν στην Γη. Ο Δίας εκπέμπει διπλάσια ενέργεια απ' όσο δέχεται από τον ήλιο, λόγω συνεχούς συστολής του, με αποτέλεσμα να παράγεται θερμότητα. Επίσης έχει τεράστιο μαγνητικό πεδίο, 10 φορές αυτό της Γης. Περιστρέφεται πάρα πολύ γρήγορα γύρω από τον άξονα του, περίπου σε 10 ώρες, πιο γρήγορα από όλους τους πλανήτες. Με αυτό το ρυθμό της περιστροφής, ο Δίας, που είναι φτιαγμένος κατά κύριο λόγο από αέριο υδρογόνο είναι πολύ πεπλατυσμένος στους πόλους. Πραγματικά, είναι ένα αρκετά πλήρες παράδειγμα του αρχικού αστρικού νέφους, που διαμόρφωσε τον ήλιό μας και τους άλλους πλανήτες, ενώ ήταν σε θέση να διατηρεί τα ελαφρύτερα στοιχεία, όπως το υδρογόνο και το ήλιο λόγω του βαρυτικού πεδίου του. Δεν παράγει την εσωτερική θερμότητά του από την τήξη. Ο Δίας είναι περίπου 80 φορές μικρότερος για να συντήξει το υδρογόνο σε ήλιο. Η θερμοκρασία στον πυρήνα του Δία είναι πιθανά περίπου 30.000 βαθμοί Kelvin και είναι πιθανώς στερεοποιημένος, το επόμενο στρώμα είναι πιθανά υγρό μεταλλικό υδρογόνο, και χάρη σε αυτό το στρώμα, σκεφτόμαστε ότι ο Δίας είναι σε θέση να παραγάγει το τεράστιο μαγνητικό πεδίο του. Στους πόλους το έντονο μαγνητικό πεδίο παράγει μια ζώνη "Van-Allen" παρόμοιο με της Γης, αλλά αυτό είναι αρκετά μεγάλο, ώστε να μπορεί να συλλάβει τα ιδιαίτερα ενεργητικά σωματίδια, τα οποία είναι αρκετά ισχυρά για να σκοτώσουν έναν άνθρωπο και να βλάψουν τα ηλεκτρονικά κυκλώματα. Και τέλος κάτι ενδιαφέρον, αν έχετε ραδιόφωνο με μικροκύματα, και μια μακριά κεραία, μπορείτε να ακούσετε τις θύελλες στο Δία μεταξύ 18 - 28 MHz. Διάμετρος (km) 142800 Μάζα (kg) 1,9x10 27 Αποστ. από Ηλιο (A.U) 5,203 Θερμοκρασία (C) -150 Δορυφόροι 16 - Οι 4 μεγαλύτεροι είναι οι Γανυμήδης, Ιώ, Ευρώπη, Καλλιστώ. Ο Γανυμήδης αν και δορυφόρος είναι μεγαλύτερος ακόμα και από τους πλανήτες Ερμή και Πλούτωνα. Οι υπόλοιποι δορυφόροι είναι οι: Αδράστεια, Μήτις, Αμάλθεια, Θίβη, Λήδα, Ιμαλία, Λυσιθέα, Ιλάειρα, Ανάγκη, Κάρμη, Πασιφάη, Σινώπη. Μάζα (σε σχέση Γη) : 317,9 Ογκος (σε σχέση με τη Γη) : 1.318,7 Πυκνότητα (σε σχέση με το νερό) : 1.3 Albedio : 0,52 Ταχύτητα διαφυγής 60,22 km/sec Βαρύτητα (σε σχέση με τη Γη) : 2,54 |
| Δείτε Επίσης: |
|---|
|

Με όγκο 1.300 φορές μεγαλύτερο από τη Γη μας, ο Δίας θα μπορούσε να περιλάβει στο εσωτερικό του όλους του άλλους πλανήτες και δορυφόρους του Ηλιακού μας Συστήματος. Η μάζα του είναι δυόμιση φορές μεγαλύτερη από ότι η μάζα όλων των άλλων πλανητών μαζί και με διάμετρο 11 φορές την διάμετρο της Γης.